Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği’ne (TMMOB) bağlı Makina Mühendisleri Odası (MMO),yaptığı yazılı açıklamayla doğalgaz fiyatlarına yapılan zamma sert tepki gösterdi. Açıklamada, “Memur ve emeklilerin maaş artış oranını yüzde 15-16’larda tutan iktidar, konutlarda doğalgazın fiyatını çok daha yüksek oranda artırmakta beis görmemiştir” denildi. Oda, ayrıca konutlara doğalgaz teslimlerinde KDV’nin yüzde 1 olması gerektiğini ifade etti.
MMO’nun değerlendirmesine göre, doğalgaza yapılan zammın 30 Haziran’da açıklanması, memur ve emeklilere yapılacak maaş artış oranlarının etkilenmemesi amacıyla planlandı. Açıklamada, “Memur ve emeklilerin maaş artış oranını yüzde 15-16’larda tutan iktidar, konutlarda doğalgazın fiyatını çok daha yüksek oranda artırmakta beis görmemiştir” ifadeleri yer aldı.
Açıklamada, BOTAŞ’ın doğalgaz dağıtım şirketlerine yaptığı yüzde 38’lik zam ile EPDK’nin açıkladığı yüzde 24,6’lık oran arasındaki fark da eleştirildi. MMO, “EPDK bu zam sonrası kentsel doğalgaz dağıtım şirketlerinin hizmet bedeli, KDV ve ÖTV eklenerek bulunacak nihai satış fiyatının yaklaşık olarak yüzde 24,6 oranında artacağı yerine zam oranı olarak algılanacak şekilde açıklaması etik değildir” diyerek bilgi kirliliğine işaret etti.
“Satış fiyatları, alış fiyatlarının altında”
TMMOB’dan yapılan açıklamada, “Kamu tarafından sağlanan ürün ve hizmetlerin, tüketicilere maliyetlerinin altında fiyatlarla temin etmesi durumunda ilgili kamu kurumunun maddi kayıpları görev zararı olarak tanımlanmakta ve kamu kaynaklarından karşılanmaktadır. 2025’in ilk çeyreğinde 345,6 milyar liraya ulaşan BOTAŞ’ın maddi yükümlülükleri içinde belirleyici olan ağırlıkla görev zararlarıdır. Bu yüksek görev zararı, iktidarın sık sık iddia ettiği gibi yalnız konutlara değil, başta elektrik üretim santralları ve sanayi kuruluşları olmak üzere tüm tüketici gruplarına doğalgazı maliyetinin altında fiyatlarla satmayı benimsemiş olmasıdır. Halen 1.000 m3’ü 400-450 USD aralığında ithal edilen gazın, çıplak maliyeti 16-18 TL m3 iken, satış fiyatları, alış fiyatlarının altındadır.” ifadelerine yer verildi.
“Plazalarda, lüks konutlarda oturanlarla sosyal konutlarda oturanlar eşitlendi”
Açıklamanın devamında şu ifadelere yer verildi:
“Ayrıca, geçen seçimler öncesinde gelir durumlarına bakılmaksızın, tüm konut tüketicilerine bir ay doğal gaz bedava verilmiş, on bir ay süresince de tüm konutlara 25 m3 gaz ücretsiz verilmiştir. Plazalarda, lüks konutlarda oturanlarla, sosyal konutlarda oturanları eşitleyen bu mirasyedi tavrı, birkaç milyar dolara mal olmuştur. Görev zararları, en büyük gelir kalemi vergiler olan bütçeden karşılanmaktadır. Vergi gelirleri içinde ise en büyük bölümü çalışanların ödediği gelir vergisi ve adaletsiz dolaylı vergiler oluşturmaktadır. Görev zararları yurttaşlara sağlanan ürün ve hizmetlerle sınırlı olmalı, şirketlere kaynak artırma mekanizması olmamalıdır.”
“Maaşlar gerçek enflasyon oranlarına göre düzenlenmeli”
İvedilikle yapılması gerekenler şunlardır:
“Konutlara doğalgaz teslimlerinde KDV yüzde 1 olmalıdır.
Yurttaşların enerjiye erişebilmeleri bir haktır. Başta işsizler, emekliler, asgari ücretle çalışanlar olmak üzere tüm düşük gelir gruplarındaki yurttaşlara elektrik ve doğalgaz bedelsiz olarak sağlanmalıdır.
4.6 milyon haneye sağlanan elektrik desteği, bölgesel koşulları ve ısınma sistemini (merkezi sistem, bireysel ısınma) de gözeterek doğalgaz desteğini de kapsamalı, enerjide kamu desteği bu gruplar üzerinde yoğunlaşmalıdır.
Uygulama, subjektif Cumhurbaşkanlığı kararlarından öte sağlam yasal dayanaklara kavuşturulmalı, şeffaf, erişilebilir ve denetlenebilir olmalıdır.
Memur, işçi tüm çalışanların ve emeklilerin ücretleri ,TÜİK’in çarpıtılmış rakamlarına göre değil gerçek enflasyon oranları ve güncel yaşam şartları dikkate alınarak yeniden düzenlenmelidir.”
