Google’ın 7 Mart 2026 itibarıyla kullanıma sunduğu “AI Bakışı” özelliği, medya kuruluşlarının gelir modellerini tehdit ettiği gerekçesiyle tartışma konusu oldu. Üsküdar Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik Bölüm Başkanı Prof. Dr. Süleyman İrvan, özelliğin haber sitelerine giden internet trafiğini en az yüzde 50 oranında azaltabileceğini öne sürerek Google’ın medya kuruluşlarına telif ödemesi gerektiğini savundu.
Birçok ülkede geçen yıl kullanıma giren “AI Bakışı”, kullanıcıların arama sorgularına doğrudan arama sayfasında yapay zeka destekli özetler sunuyor. Bu yapıyla Google, kullanıcıları haber sitelerine yönlendirme işlevinden çıkarak içeriği bizzat üreten bir konuma geçiyor.
“İçerik üreten konuma geçti”
Prof. Dr. İrvan, “Ben Google’ı dünyanın en büyük medyası olarak tanımlıyordum. Çünkü medya kuruluşlarının içerikleri büyük ölçüde Google üzerinden dağıtılıyordu ancak artık platformun internet trafiğini sadece yönlendirme yapmaktan çıkıp doğrudan içerik üreten bir konuma geçtiğini görüyoruz” dedi.
İrvan, İngiltere’de yapılan araştırmalara da dikkat çekti. İrvan, “Kullanıcıların yüzde 60’ı cevabı Google sayfasında bulduğu için başka hiçbir siteye tıklamadan aramayı sonlandırıyor. İngiltere’de internet trafiği artış hızı yüzde 26,3’ten yüzde 3,7’ye gerilemiş durumda ifadelerini kullandı.
“Haber siteleri zaten zar zor ayakta duruyordu”
Türkiye’deki haber sitelerinin büyük ölçüde tıklama ve Google reklam gelirlerine dayalı çalıştığını, dijital abonelik modelinin ise yerleşmediğini belirten İrvan, mevcut tablonun yeni dönemde sürdürülemez hale geleceğini vurguladı. İrvan, “Haber siteleri zaten zar zor ayakta duruyordu. Reklam gelirlerindeki düşüşle birlikte kapanma noktasına gelebilirler” diye konuştu.
“Google medya kuruluşlarına telif ödemeli”
Çözüm önerilerini de sıralayan Prof. Dr. İrvan şunları söyledi:
“Google AI’nın haber içeriklerini izinsiz ve bedelsiz kullanmasının önüne geçilmeli, Google medya kuruluşlarına telif ödemelidir. Bunun için Türkiye’nin bir an önce Google ile masaya oturması gerekir. Bunun dünyada örnekleri var. İkinci olarak, medya kuruluşları sürdürülebilir bir gelir kaynağı oluşturmak için ücretli abonelik uygulamasına geçmeliler. Tabii ki bunu yaptıklarında SEO haberciliği gibi, tık haberciliği gibi saçmalıkları bir kenara bırakıp özgün ve kaliteli habercilik yapmalılar.”
İrvan, Basın İlan Kurumu’nun da bu süreci göz önünde bulundurarak kriterlerini gözden geçirmesi gerektiğini savundu. “2022 yılından bu yana, kriterleri karşılayan özellikle yerel haber sitelerini resmi ilanlarla destekleyen Basın İlan Kurumu’nun da kriterlerinde bu yeni gelişmeyi dikkate alarak revizyona gitmesinde fayda var” diyen İrvan, aksi hâlde yerel haber sitelerinin kısa sürede kriterleri karşılayamaz noktaya geleceğini de sözlerine ekledi.
